Wi-Fi สาธารณะ เสี่ยงอะไรบ้าง

Wi-Fi สาธารณะเป็นสิ่งอำนวยความสะดวกที่พบได้ทั่วไปในปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นร้านกาแฟ สนามบิน โรงแรม ห้างสรรพสินค้า หรือพื้นที่สาธารณะต่างๆ 

การเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตได้ฟรีและรวดเร็ว ช่วยเพิ่มความสะดวกในการทำงาน การติดต่อสื่อสาร และการเข้าถึงข้อมูล อย่างไรก็ตาม เบื้องหลังความสะดวกสบายนี้กลับแฝงไปด้วยความเสี่ยงด้านความปลอดภัยทางไซเบอร์ที่ผู้ใช้งานจำนวนมากมองข้าม โดยเฉพาะการดักข้อมูล การขโมยรหัสผ่าน และการโจมตีจากผู้ไม่หวังดีที่อยู่ในเครือข่ายเดียวกัน หากผู้ใช้งานขาดความรู้และมาตรการป้องกันที่เหมาะสม อุปกรณ์ส่วนตัว ข้อมูลสำคัญ รวมถึงบัญชีธนาคารหรืออีเมล อาจตกอยู่ในอันตรายได้ 

บทความนี้จะอธิบายความเสี่ยงของการใช้ Wi-Fi สาธารณะอย่างละเอียด พร้อมแนวทางป้องกันที่สามารถนำไปใช้ได้จริงทั้งสำหรับผู้ใช้ทั่วไปและองค์กร

Wi-Fi สาธารณะคืออะไร

Wi-Fi สาธารณะ (Public Wi-Fi) คือเครือข่ายไร้สายที่เปิดให้บุคคลทั่วไปเชื่อมต่อได้โดยไม่ต้องใช้รหัสผ่าน หรือใช้รหัสผ่านเดียวกันสำหรับทุกคน เช่น Wi-Fi ร้านกาแฟ โรงแรม หรือสนามบิน เครือข่ายลักษณะนี้มักไม่มีการเข้ารหัสที่รัดกุมเท่าเครือข่ายส่วนตัว ทำให้มีช่องโหว่ด้านความปลอดภัยสูงกว่า

ความเสี่ยงหลักของการใช้ Wi-Fi สาธารณะ

1) การดักฟังข้อมูล (Packet Sniffing)

ผู้ไม่หวังดีสามารถใช้ซอฟต์แวร์ดักจับข้อมูลที่วิ่งอยู่ในเครือข่ายเดียวกันได้ หากข้อมูลไม่ได้เข้ารหัส อาจถูกอ่านได้ทันที เช่น

• ชื่อผู้ใช้และรหัสผ่าน
• ข้อมูลอีเมล
• ข้อมูลส่วนตัวและเอกสารงาน

2) การโจมตีแบบ Man-in-the-Middle (MITM)

แฮกเกอร์แทรกตัวอยู่ระหว่างผู้ใช้กับเว็บไซต์หรือบริการออนไลน์ ทำให้สามารถแก้ไขข้อมูลที่ส่งไปมา ขโมยข้อมูลการล็อกอิน หรือหลอกให้ผู้ใช้กรอกข้อมูลสำคัญ

3) Wi-Fi ปลอม (Evil Twin)

เป็นเครือข่าย Wi-Fi ที่ตั้งชื่อเหมือนของจริง เช่น “Free Airport Wi-Fi” ผู้ใช้เชื่อมต่อโดยไม่รู้ตัว ส่งผลให้ข้อมูลทั้งหมดถูกส่งผ่านเครื่องของผู้โจมตี และเสี่ยงต่อการติดมัลแวร์หรือการขโมยข้อมูล

4) การแพร่กระจายมัลแวร์

อุปกรณ์ที่อยู่ในเครือข่ายเดียวกันอาจถูกโจมตีผ่านช่องโหว่ของระบบ เช่น ไวรัส สปายแวร์ หรือแรนซัมแวร์

5) การเข้าถึงอุปกรณ์โดยไม่ได้รับอนุญาต

หากตั้งค่าความปลอดภัยไม่เหมาะสม เช่น เปิด File Sharing หรือ Remote Access ไว้ ผู้โจมตีอาจเข้าถึงไฟล์ในเครื่อง หรือควบคุมอุปกรณ์จากระยะไกลได้

6) การขโมยข้อมูลทางการเงิน

การทำธุรกรรมออนไลน์ผ่าน Wi-Fi สาธารณะมีความเสี่ยงสูง โดยเฉพาะ Internet Banking การชำระเงินออนไลน์ และกระเป๋าเงินดิจิทัล

กลุ่มผู้ใช้งานที่มีความเสี่ยงสูง

• พนักงานที่ทำงานนอกสถานที่ (Remote / Hybrid Work)
• นักท่องเที่ยวที่ใช้ Wi-Fi โรงแรมหรือสนามบิน
• ผู้ใช้งานที่ไม่มีความรู้ด้าน IT Security
• องค์กรที่ไม่มีนโยบาย BYOD และ Mobile Security

แนวทางป้องกันเมื่อจำเป็นต้องใช้ Wi-Fi สาธารณะ

1) ใช้ VPN (Virtual Private Network)

• เข้ารหัสข้อมูลทั้งหมดก่อนส่งผ่านเครือข่าย
• ลดความเสี่ยงจากการดักฟังข้อมูล

2) ใช้เว็บไซต์ที่เป็น HTTPS เท่านั้น

• ตรวจสอบสัญลักษณ์แม่กุญแจในแถบ URL
• หลีกเลี่ยงเว็บไซต์ที่ไม่มีการเข้ารหัส

3) หลีกเลี่ยงการทำธุรกรรมสำคัญ

• ไม่ควรล็อกอินธนาคาร
• ไม่กรอกข้อมูลบัตรเครดิต

4) ปิด File Sharing และ Bluetooth

• ลดโอกาสถูกเข้าถึงอุปกรณ์โดยไม่ได้รับอนุญาต

5) อัปเดตระบบและซอฟต์แวร์สม่ำเสมอ

• แก้ไขช่องโหว่ด้านความปลอดภัย
• เพิ่มการป้องกันจากมัลแวร์

6) ใช้ Firewall และ Antivirus

• ป้องกันการเชื่อมต่อที่ผิดปกติ
• ตรวจจับภัยคุกคามแบบเรียลไทม์

7) ลืมเครือข่ายหลังใช้งาน (Forget Network)

• ป้องกันอุปกรณ์เชื่อมต่ออัตโนมัติในอนาคต

คำแนะนำสำหรับองค์กรและโรงแรม

• แยกเครือข่าย Guest Wi-Fi ออกจากระบบงานภายใน
• ใช้ Captive Portal พร้อมนโยบายการใช้งาน
• จำกัด Bandwidth และ Session
• ตรวจสอบและบันทึก Log การใช้งานตามกฎหมาย
• ให้ความรู้ผู้ใช้งานและพนักงานเรื่อง Cybersecurity