บทนำ
ปัญหา คอมพิวเตอร์ช้าตอน Copy ไฟล์ขนาดใหญ่ เป็นเรื่องที่ผู้ใช้พบได้บ่อย ไม่ว่าจะเป็นการคัดลอกไฟล์วิดีโอ ไฟล์สำรองข้อมูล หรือไฟล์งานขนาดหลาย GB โดยเฉพาะในยุคที่ไฟล์มีขนาดใหญ่ขึ้นเรื่อย ๆ ปัญหานี้ไม่เพียงทำให้เสียเวลา แต่ยังส่งผลต่อประสิทธิภาพการทำงานโดยรวม
บางครั้งความเร็วเริ่มต้นอาจเร็ว แต่ค่อย ๆ ลดลงจนแทบหยุดนิ่ง ซึ่งหลายคนเข้าใจผิดว่าเป็นปัญหาของเครื่องเก่าหรือสเปกไม่แรง ทั้งที่ในความเป็นจริง สาเหตุอาจมาจากฮาร์ดดิสก์ พอร์ตเชื่อมต่อ ระบบไฟล์ ไดรเวอร์ หรือแม้แต่การตั้งค่าของระบบปฏิบัติการ
บทความนี้จะอธิบายสาเหตุหลักอย่างละเอียด พร้อมแนวทางแก้ไขแบบเป็นขั้นตอน ช่วยให้คุณแก้ปัญหาได้ตรงจุด ไม่ต้องเดาสุ่ม และทำให้การ Copy ไฟล์กลับมาเร็วและเสถียรอีกครั้ง
คอมช้าตอน Copy ไฟล์ใหญ่ เกิดจากอะไรได้บ้าง
1) ประเภทของไดรฟ์จัดเก็บข้อมูล
- HDD มีข้อจำกัดด้านความเร็ว โดยเฉพาะเมื่อคัดลอกไฟล์ใหญ่ต่อเนื่อง
- SSD แบบ SATA เร็วกว่า HDD แต่ยังมีเพดานความเร็วตามมาตรฐาน SATA
- SSD แบบ NVMe เร็วที่สุด แต่ต้องใช้เมนบอร์ด/สล็อตที่รองรับ
Tip: หาก Copy จาก HDD → HDD หรือ HDD → External Drive ความช้าจะเห็นชัดเจนมาก
2) พอร์ตเชื่อมต่อเป็นคอขวด
- USB 2.0 ความเร็วจำกัด (มักเห็นความเร็วตกง่าย)
- USB 3.x เร็วกว่า USB 2.0 หลายเท่า (แนะนำใช้ถ้าเป็นไปได้)
- สาย/หัวต่อคุณภาพต่ำ ทำให้ความเร็วตกหรือหลุดเป็นช่วง ๆ
3) ระบบไฟล์ (File System) ไม่เหมาะสม
- FAT32 จำกัดขนาดไฟล์เดี่ยว (มักติดปัญหาไฟล์ใหญ่)
- NTFS / exFAT เหมาะกับไฟล์ขนาดใหญ่และงานสมัยใหม่
- ระบบไฟล์มี Error ทำให้ Copy สะดุดหรือช้าผิดปกติ
4) พื้นที่ว่างของไดรฟ์ใกล้เต็ม
- ไดรฟ์ที่เหลือพื้นที่น้อยกว่า 10–15% มักช้าลงอย่างเห็นได้ชัด
- SSD ต้องการพื้นที่ว่างเพื่อจัดการข้อมูลภายใน (การกระจายการเขียน/ดูแลประสิทธิภาพ)
5) โปรแกรมอื่นใช้ดิสก์หนักเกินไป
- Antivirus สแกนไฟล์ระหว่าง Copy
- โปรแกรม Backup/Sync ทำงานพร้อมกัน (เช่น OneDrive/Google Drive)
- Windows Update หรือการทำงานเบื้องหลังอื่น ๆ
6) ไดรเวอร์และระบบปฏิบัติการล้าสมัย
- ไดรเวอร์ Storage/Chipset เก่า ทำให้การถ่ายโอนข้อมูลไม่เต็มประสิทธิภาพ
- Bug ของระบบ ทำให้ความเร็ว Copy ตกหลังทำงานต่อเนื่อง
วิธีแก้ปัญหา คอมช้าตอน Copy ไฟล์ใหญ่ (แนะนำทำตามลำดับ)
-
ตรวจสอบชนิดไดรฟ์ (HDD/SSD/NVMe)
ถ้าไดรฟ์ต้นทาง/ปลายทางเป็น HDD ความเร็วจะจำกัดมาก โดยเฉพาะไฟล์ใหญ่ต่อเนื่อง -
เปลี่ยนพอร์ตและสายเชื่อมต่อ
ลองย้ายไป USB 3.x (พอร์ตสีน้ำเงิน/พอร์ตที่ระบุ SS) และเปลี่ยนสายที่ได้มาตรฐาน หลีกเลี่ยง Hub ราคาถูก -
ตรวจสอบระบบไฟล์ (File System)
คลิกขวาไดรฟ์ → Properties → File system หากยังเป็น FAT32 และใช้งานไฟล์ใหญ่ แนะนำเปลี่ยนเป็น exFAT/NTFS -
ตรวจสุขภาพไดรฟ์และ Error
หากพบสัญญาณผิดปกติ (ค้าง/ช้าเป็นช่วง ๆ/มีเสียงจาก HDD) ให้สำรองข้อมูลก่อน แล้วค่อยตรวจเชิงลึก -
ปิดโปรแกรมที่กินดิสก์ชั่วคราว
ปิด Cloud Sync, หยุดงาน Backup ชั่วคราว และดู Disk Usage ใน Task Manager ว่ามีโปรแกรมใดใช้ดิสก์สูงผิดปกติ -
ปรับการทำงานด้านประสิทธิภาพ
บางกรณีการเปิด/ตั้งค่า Write Caching หรือปรับโหมดพลังงานให้เหมาะสมช่วยให้โอนไฟล์ลื่นขึ้น (ควร Safely Remove ทุกครั้งเมื่อใช้อุปกรณ์ภายนอก) -
ใช้เครื่องมือคัดลอกที่เสถียรกว่า
สำหรับไฟล์ใหญ่มากหรือจำนวนมาก เครื่องมือที่รองรับ Resume/Verify จะช่วยลดปัญหาค้างและความเร็วตก -
อัปเดต Windows และไดรเวอร์
อัปเดตระบบและไดรเวอร์ Chipset/Storage เพื่อแก้บั๊กและเพิ่มความเข้ากันได้กับอุปกรณ์ใหม่ ๆ
กรณีเฉพาะที่พบบ่อย
Copy ไฟล์เล็กจำนวนมาก
การ Copy ไฟล์เล็กจำนวนมากมักช้ากว่าไฟล์ใหญ่ 1 ไฟล์ เพราะมีโอเวอร์เฮดในการสร้าง/เขียนรายการไฟล์จำนวนมาก วิธีง่ายคือ บีบอัดเป็น ZIP ก่อนคัดลอก แล้วค่อยแตกไฟล์ปลายทาง
Copy ผ่านเครือข่าย (Network)
ความเร็วขึ้นกับ Wi-Fi/LAN, สวิตช์, และโปรโตคอลที่ใช้ แนะนำใช้ สาย LAN หากต้องโอนไฟล์ใหญ่เป็นประจำ
FAQ: คำถามที่พบบ่อย
Q1: Copy ไฟล์ใหญ่แล้วความเร็วตกเรื่อย ๆ เกิดจากอะไร
สาเหตุพบบ่อยคือระบบแคช/บัฟเฟอร์เต็ม, ดิสก์ทำงานหนักต่อเนื่องจนความเร็วตก, อุปกรณ์ร้อน, หรือ Antivirus/โปรแกรม Sync สแกนไฟล์ระหว่างคัดลอก ทำให้เกิดคอขวดเป็นช่วง ๆ
Q2: ใช้ SSD แล้วทำไมยัง Copy ช้า
มักเกิดจากพอร์ตเชื่อมต่อช้า (เช่น USB 2.0 / SATA รุ่นเก่า), สายคุณภาพต่ำ, ไดรฟ์ใกล้เต็ม, หรือไดรเวอร์/ระบบยังไม่อัปเดต ทำให้ใช้งานได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ
Q3: ควรใช้โปรแกรม Copy ไฟล์ไหม
แนะนำ โดยเฉพาะงานที่ไฟล์ใหญ่/จำนวนมาก เพราะมักรองรับ Resume, ตรวจสอบความถูกต้อง, และจัดการข้อผิดพลาดได้ดีกว่า ช่วยลดโอกาสค้างและทำให้การโอนข้อมูลเสถียรขึ้น
Social Plugin